Ly hôn không chỉ là việc chấm dứt một quan hệ tình cảm, mà là sự phân định lại quyền sở hữu tài sản, nghĩa vụ nợ và quan trọng nhất là tương lai của con cái. Để giúp nắm bắt lộ trình này một cách chuẩn xác và giảm bớt áp lực tâm lý, bài viết dưới đây có hướng dẫn chi tiết về quy trình thực hiện thủ tục ly hôn theo quy định pháp luật, xin mời các bạn đọc tham khảo.
Phân loại hình thức ly hôn
Bước đầu tiên và quan trọng nhất là bạn phải xác định mình thuộc trường hợp nào theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình (Luật HNGĐ), bởi trình tự và thời gian giải quyết hoàn toàn khác nhau:
Thuận tình ly hôn: Hai vợ chồng đã thống nhất được tất cả các vấn đề: (i) Đồng ý ly hôn, (ii) Quyền nuôi con và mức cấp dưỡng, (iii) Phân chia tài sản và nợ chung.
Điều 55. Thuận tình ly hôn
Trong trường hợp vợ chồng cùng yêu cầu ly hôn, nếu xét thấy hai bên thật sự tự nguyện ly hôn và đã thỏa thuận về việc chia tài sản, việc trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con thì Tòa án công nhận thuận tình ly hôn; nếu không thỏa thuận được hoặc có thỏa thuận nhưng không bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con thì Tòa án giải quyết việc ly hôn.
Ly hôn đơn phương: Khi một bên muốn ly hôn nhưng bên cọn lại không đồng ý ly hôn hoặc hai bên không thỏa thuận được về quyền nuôi con hoặc phân chia tài sản.
Điều 56. Ly hôn theo yêu cầu của một bên
1. Khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.
2. Trong trường hợp vợ hoặc chồng của người bị Tòa án tuyên bố mất tích yêu cầu ly hôn thì Tòa án giải quyết cho ly hôn.
3. Trong trường hợp có yêu cầu ly hôn theo quy định tại khoản 2 Điều 51 của Luật này thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc chồng, vợ có hành vi bạo lực gia đình làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của người kia.
* Lưu ý: Theo khoản 3 Điều 51 thì chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Nhưng nếu vợ có thai mà muốn ly hôn đơn phương vẫn có quyền thực hiện.

Quy trình thực hiện thủ tục ly hôn theo luật
Dưới đây là 5 bước mà thủ tục ly hôn đều phải trải qua:
Bước 1: Soạn thảo và chuẩn bị hồ sơ
Hồ sơ ly hôn cơ bản bao gồm:
- Đơn ly hôn: Theo mẫu của Tòa án (Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn hoặc Đơn khởi kiện ly hôn).
- Giấy chứng nhận kết hôn: Bản chính (nếu mất phải xin trích lục).
- CCCD của vợ và chồng: Bản sao có chứng thực.
- Giấy khai sinh của các con: Bản sao có chứng thực.
- Giấy tờ chứng minh tài sản: (Sổ đỏ, đăng ký xe, sổ tiết kiệm…) nếu yêu cầu Tòa án chia.
- Giấy xác nhận thông tin cư trú: Để xác định thẩm quyền giải quyết của Tòa án.
Bước 2: Nộp hồ sơ tại Tòa án có thẩm quyền
- Thuận tình ly hôn: Nộp tại Tòa án khu vực nơi vợ hoặc chồng cư trú, làm việc.
- Đơn phương ly hôn: Nộp tại Tòa án khu vực nơi bị đơn (người không ký đơn) cư trú hoặc làm việc.
Bước 3: Nộp án phí
Sau khi nhận hồ sơ, nếu hợp lệ, Tòa án sẽ ra thông báo nộp án phí. Bạn đến cơ quan thi hành án dân sự cùng cấp để nộp tiền tạm ứng án phí và nộp lại biên lai cho Tòa án để vụ án được thụ lý.
Thuận tình ly hôn: Lệ phí ly hôn là 300.000 đồng theo quy định tại Nghị quyết 326/2016/NQ-QH14.
Đơn phương ly hôn: Ly hôn không có giá ngạch (không tranh chấp tài sản) có án phí là 300.000 đồng. Nếu ly hôn có giá ngạch (tranh chấp về tài sản) mức án phí quy định tại Nghị quyết 326/2016/NQ-QH14 cụ thể như sau:
| Từ 6.000.000 đồng trở xuống | 300.000 đồng |
| Từ trên 6.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng | 20.000. 000 đồng + 4% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 400.000.000 đồng |
| Từ trên 400.000.000 đồng đến 800.000.000 đồng | 36.000.000 đồng + 3% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt 800.000.000 đồng |
| Từ trên 800.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng | 36.000.000 đồng + 3% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt 800.000.000 đồng |
| Từ trên 2.000.000.000 đồng đến 4.000.000.000 đồng | 72.000.000 đồng + 2% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt 2.000.000.000 đồng |
| Từ trên 4.000.000.000 đồng | 112.000.000 đồng + 0,1% của phần giá trị tài sản tranh chấp vượt 4.000.000.000 đồng. |
Bước 4: Hòa giải
Thủ tục hòa giải là bước bắt buộc. Tòa án sẽ tổ chức phiên hòa giải để các bên suy nghĩ lại, nếu hòa giải thành vợ chồng sẽ đoàn tụ với nhau. Nếu hòa giải không thành:
- Đối với thuận tình ly hôn, Tòa án sẽ ra Quyết định công nhận thuận tình ly hôn nếu đủ điều kiện theo quy định.
- Đối với đơn phương ly hôn, Tòa án sẽ tiến hành đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm.
Bước 5: Phiên tòa xét xử (Đối với đơn phương)
Khi có quyết định đưa vụ án ly hôn ra xét xử thì Tán phải sẽ phiên tòa sơ thẩm trong 1 tháng, trừ trường hợp có lý do chính đáng thì thời hạn sẽ là 2 tháng. Tại phiên tòa, Thẩm phán sẽ xem xét các bằng chứng, lời khai của các bên và ra bản án giải quyết thủ tục ly hôn đơn phương.
Thời gian giải quyết đơn phương ly hôn là từ 4 đến 6 tháng theo trình tự tố tụng dân sự, trong trường hợp đặc biệt có thể gia hạn thêm 01 lần nhưng không quá 2 tháng.
Những vấn đề cần lưu ý khi ly hôn
Có 3 vấn đề chính bạn cần lưu ý để bảo vệ quyền lợi của mình:
- Về quyền nuôi con: Nếu con dưới 36 tháng tuổi, quyền nuôi con mặc định thuộc về mẹ (trừ trường hợp mẹ không đủ điều kiện). Nếu con từ 07 tuổi trở lên, Tòa án bắt buộc phải hỏi ý kiến của con. Do đó, hãy chuẩn bị các minh chứng về thu nhập và môi trường sống tốt nhất cho trẻ.
- Về tài sản và nợ chung: Theo Điều 59 Luật HNGĐ thì các bên thỏa thuận việc chia tài sản chung; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo nguyên tác chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:
- a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;
- b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;
- c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;
- d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.
- Tuy nhiên, nếu bạn chứng minh được tài sản là tặng cho riêng hoặc thừa kế riêng, đó sẽ là tài sản riêng không phải chia. Ngược lại, hãy cẩn trọng với các khoản nợ chung “từ trên trời rơi xuống” do đối phương tự xác lập.
- Cấp dưỡng cho con: Pháp luật không quy định con số cụ thể, mức cấp dưỡng do hai bên thỏa thuận dựa trên thu nhập thực tế của người đóng góp và nhu cầu chi tiêu thiết yếu của con. Do đó, hai bên có thể thỏa thuận với nhau về mức cấp dưỡng và lựa chọn cấp dưỡng theo định kỳ hàng tháng, quý, năm hoặc thanh toán một lần tùy theo khả năng kinh tế.
* Lưu ý: Việc trốn tránh hoặc từ chối nghĩa vụ cấp dưỡng có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.

Dịch vụ tư vấn thủ tục ly hôn
Thủ tục ly hôn nhìn qua có vẻ đơn giản nhưng thực tế thường phát sinh rất nhiều rắc rối: từ việc đối phương cố tình giấu giấy tờ, không hợp tác đi lại, đến việc tranh chấp từng mét vuông đất hay quyền thăm nom con cái. Nếu bạn không có thời gian, không am hiểu quy trình tố tụng hoặc đang trong trạng thái tâm lý mệt mỏi, hãy sử dụng dịch vụ tại Văn phòng Luật sư Phan Law Vietnam.
Tại văn phòng, chúng tôi không chỉ hỗ trợ bạn về mặt giấy tờ, mà còn đóng vai trò là những chuyên gia đàm phán:
- Tối ưu hóa hồ sơ: Hướng dẫn thu thập chứng cứ, soạn thảo đơn ly hôn đúng luật, đảm bảo hồ sơ được Tòa thụ lý ngay từ lần đầu.
- Tiết kiệm thời gian: Đại diện khách hàng thực hiện các thủ tục nộp hồ sơ, đóng phí, giúp bạn giảm thiểu tối đa số lần phải xuất hiện tại Tòa án.
- Bảo vệ quyền lợi tuyệt đối: Luật sư sẽ trực tiếp đại diện tranh tụng tại Tòa để bảo vệ quyền nuôi con và phân chia tài sản công bằng nhất cho Khách hàng.
- Hỗ trợ ly hôn nhanh: Đối với các trường hợp thuận tình, chúng tôi có thể hỗ trợ Quý khách giải quyết trọn gói chỉ trong thời gian ngắn nhất, giúp bạn sớm ổn định cuộc sống mới.
Ly hôn là một sự kết thúc, nhưng cũng là một khởi đầu mới. Hãy để chúng tôi đồng hành cùng bạn để sự khởi đầu này diễn ra một cách văn minh, đúng luật và an toàn nhất. Khi cần tư vấn pháp luật hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua thông tin dưới đây:
PHAN LAW VIETNAM
Hotline: 0794.80.8888
Email: info@phan.vn
Liên hệ Văn phòng Luật Sư