Hộ kinh doanh cá thể là một trong những hình thức kinh doanh phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt trong các lĩnh vực như ăn uống, bán lẻ, dịch vụ nhỏ lẻ. Tuy nhiên, không ít người lao động khi làm việc tại các hộ kinh doanh vẫn băn khoăn: “Mình có cần ký hợp đồng lao động không?” Đây là một vấn đề pháp lý quan trọng, liên quan đến quyền lợi và nghĩa vụ của cả người sử dụng lao động và người lao động.
Người lao động có cần ký hợp đồng với hộ kinh doanh cá thể hay không?
Theo quy định tại Bộ luật Lao động 2019, mọi quan hệ lao động có yếu tố thuê mướn, trả công và sự quản lý, điều hành thì đều phải được điều chỉnh bằng hợp đồng lao động. Điều này có nghĩa rằng, dù người sử dụng lao động là doanh nghiệp, tổ chức hay hộ kinh doanh cá thể thì khi sử dụng người lao động làm việc thường xuyên có trả lương, họ vẫn có trách nhiệm ký kết hợp đồng lao động với người lao động.
Điều 13. Hợp đồng lao động
1. Hợp đồng lao động là sự thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động về việc làm có trả công, tiền lương, điều kiện lao động, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động.
Trường hợp hai bên thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì được coi là hợp đồng lao động.
2. Trước khi nhận người lao động vào làm việc thì người sử dụng lao động phải giao kết hợp đồng lao động với người lao động.

Luật cũng không phân biệt quy mô kinh doanh lớn – nhỏ hay hình thức tổ chức doanh nghiệp khi xét về nghĩa vụ ký hợp đồng lao động mà chỉ phân loại hợp đồng lao động là có thời hạn hoặc không xác định thời hạn. Do đó, hộ kinh doanh cá thể cũng phải tuân thủ quy định này nếu có thuê mướn nhân công làm việc lâu dài, thường xuyên.
Điều 20. Loại hợp đồng lao động
1. Hợp đồng lao động phải được giao kết theo một trong các loại sau đây:
a) Hợp đồng lao động không xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên không xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng;
b) Hợp đồng lao động xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng trong thời gian không quá 36 tháng kể từ thời điểm có hiệu lực của hợp đồng.
Khi ký hợp đồng lao động giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động như:
- Xác lập rõ mức lương, thời gian làm việc, chế độ nghỉ ngơi, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế,…
- Là căn cứ để người lao động khiếu nại hoặc khởi kiện nếu bị đối xử không công bằng hoặc chấm dứt hợp đồng trái luật.
- Giúp đảm bảo các quyền lợi trong trường hợp xảy ra tai nạn lao động, tranh chấp lao động,…
- Về phía hộ kinh doanh, việc ký kết hợp đồng lao động cũng giúp họ quản lý tốt nhân sự, tránh được rủi ro pháp lý và chứng minh sự tuân thủ pháp luật về lao động.

Tuy nhiên, theo khoản 2 Điều 14 Bộ luật Lao động 2019, nếu người lao động làm việc có tính chất thời vụ dưới 01 tháng, thì có thể không cần ký hợp đồng bằng văn bản, nhưng phải có thỏa thuận rõ ràng (bằng lời hoặc bằng giấy tờ khác) về quyền và nghĩa vụ.
2. Hai bên có thể giao kết hợp đồng lao động bằng lời nói đối với hợp đồng có thời hạn dưới 01 tháng, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 18, điểm a khoản 1 Điều 145 và khoản 1 Điều 162 của Bộ luật này.
Người lao động có cần ký hợp đồng với hộ kinh doanh cá thể hay không? Đối với phần lớn công việc tại hộ kinh doanh hiện nay (phục vụ quán ăn, thu ngân, bán hàng…), người lao động thường làm việc lâu dài trên 01 tháng nên vẫn phải ký hợp đồng bằng văn bản.
Trong thực tế, nhiều hộ kinh doanh vấn chưa chú trọng hoặc hiểu rõ trách nhiệm ký hợp đồng với nhân viên làm việc cho mình. Vì vậy, cần có sự nâng cao nhận thức pháp lý, đồng thời khuyến khích người lao động chủ động yêu cầu ký hợp đồng nếu chưa được ký hợp đồng để đảm bảo đầy đủ quyền lợi của mình.
Trên đây là phần phản hồi pháp lý của Phan Law Vietnam xin được thông tin đến Quý Khách hàng. Nếu còn vướng mắc hoặc cần sự hỗ trợ pháp lý khác Quý Khách hàng vui lòng liên hệ thông tin dưới đây để được giải đáp.
PHAN LAW VIETNAM
Hotline: 0794.80.8888
Email: info@phan.vn
Liên hệ Văn phòng Luật Sư