Năm 2025 đánh dấu nhiều thay đổi quan trọng trong lĩnh vực kinh doanh theo Luật Doanh nghiệp và các văn bản hướng dẫn mới. Doanh nghiệp muốn mở rộng lĩnh vực hoạt động không chỉ cần nắm rõ danh mục ngành nghề được phép kinh doanh mà còn phải thực hiện đúng quy trình đăng ký bổ sung với cơ quan có thẩm quyền. Cùng tìm hiểu thủ tục chi tiết và những lưu ý quan trọng để tránh rủi ro pháp lý.
Quy định về ngành nghề kinh doanh tại Việt Nam
Theo quy định mới của Nghị định 168/2025/NĐ-CP, các cá nhân, doanh nghiệp, hộ kinh doanh,… cần lưu ý những nguyên tắc chung sau:
Quyền thành lập và tự do kinh doanh
- Doanh nghiệp, hộ kinh doanh được tự do kinh doanh những ngành, nghề mà pháp luật không cấm.
- Cá nhân, tổ chức có quyền thành lập doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh và được Nhà nước bảo hộ hoạt động hợp pháp.
Ngành, nghề có điều kiện
- Đối với các ngành, nghề thuộc danh mục đầu tư kinh doanh có điều kiện, doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh chỉ được phép triển khai hoạt động khi đã đáp ứng đầy đủ các điều kiện do pháp luật chuyên ngành quy định. Quản lý điều kiện thuộc thẩm quyền cơ quan chuyên ngành có liên quan (ví dụ: chứng chỉ hành nghề, giấy phép chuyên ngành…).
- Đối với các ngành, nghề thuộc danh mục đầu tư kinh doanh có điều kiện, việc kinh doanh chỉ được thực hiện khi đáp ứng đầy đủ điều kiện do pháp luật chuyên ngành quy định và phải duy trì các điều kiện đó trong suốt quá trình hoạt động.
Ghi nhận và cập nhật thông tin: Cơ quan đăng ký kinh doanh chịu trách nhiệm hướng dẫn, đối chiếu và ghi nhận thông tin ngành, nghề vào Cơ sở dữ liệu quốc gia tương ứng; đồng thời phối hợp cung cấp thông tin cho các cơ quan quản lý liên quan (chẳng hạn cơ quan bảo hiểm xã hội, cơ quan quản lý lao động) phục vụ quản lý nhà nước.
Xem thêm: 3 điều cần biết về mã ngành nghề kinh doanh
Thủ tục đăng ký thêm ngành nghề kinh doanh
Việc bổ sung ngành nghề không chỉ đơn giản là mở rộng quy mô mà phải thực hiện thủ tục đăng ký theo đúng quy định pháp luật. Đặc biệt, từ năm 2025, các quy định mới đã được cập nhật, yêu cầu doanh nghiệp cần tuân thủ đầy đủ quy trình, hồ sơ và điều kiện pháp lý để đảm bảo tính hợp lệ và tránh rủi ro bị xử phạt.
Đối với doanh nghiệp
Nơi nộp hồ sơ và phương thức nộp
- Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nơi đặt trụ sở chính.
- Nộp trực tiếp, qua bưu chính hoặc trực tuyến trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp (bằng tài khoản định danh điện tử).
Lưu ý: Tài khoản đăng ký kinh doanh cũ vẫn được dùng để ký xác thực hồ sơ điện tử đến hết 31/12/2025.
Thành phần hồ sơ
- Thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp (mẫu mới do Bộ Tài chính ban hành; các mẫu theo Thông tư 01/2021/TT-BKHĐT đã được thay thế).
- Nghị quyết/quyết định về việc thay đổi ngành, nghề kinh doanh:
- Công ty TNHH 1TV: quyết định của chủ sở hữu công ty.
- Công ty TNHH 2TV trở lên; công ty hợp danh: nghị quyết/quyết định của Hội đồng thành viên.
- Công ty cổ phần: nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông.
- Giấy ủy quyền (nếu có):
- Ủy quyền cho cá nhân: không bắt buộc công chứng/chứng thực.
- Ủy quyền cho tổ chức (không phải bưu chính công ích): kèm hợp đồng ủy quyền và giấy giới thiệu/ phân công nhiệm vụ cho người trực tiếp thực hiện.
- Giấy tờ cá nhân của người nộp hồ sơ/người được ủy quyền:
- Nếu đã kê khai số định danh cá nhân và đồng ý chia sẻ dữ liệu từ CSDL quốc gia về dân cư → không phải nộp bản sao CMND/CCCD/hộ chiếu.
- Nộp hồ sơ bản giấy: chỉ cần xuất trình căn cước.
- Chỉ phải nộp bản sao hộ chiếu/giấy tờ thay thế nếu không có số định danh hoặc kết nối dữ liệu bị gián đoạn.
Lưu ý với ngành, nghề có điều kiện:
- Khi đăng ký bổ sung, không phải nộp kèm chứng chỉ, giấy phép điều kiện ngay trong bộ hồ sơ.
- Doanh nghiệp được ghi nhận ngành nghề sau khi hồ sơ hợp lệ; tuy nhiên, chỉ được kinh doanh khi đã đáp ứng và duy trì đầy đủ điều kiện yêu cầu.
Trình tự xử lý hồ sơ
Bước 1: Cơ quan đăng ký kinh doanh tiếp nhận và cấp giấy biên nhận/hẹn trả.
Bước 2: Trong 03 ngày làm việc, cơ quan:
- Thẩm tra tính hợp lệ hồ sơ.
- Đối chiếu điều kiện tiếp cận thị trường (nếu có nhà đầu tư nước ngoài).
- Cập nhật ngành, nghề vào CSDL quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.
- Nếu hồ sơ chưa đạt: thông báo bằng văn bản để sửa đổi, bổ sung.
Bước 3: Theo yêu cầu, cơ quan sẽ cấp Giấy xác nhận thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp.
Bước 4: Trả kết quả trực tiếp hoặc qua bưu chính; hồ sơ trực tuyến nhận kết quả trên hệ thống và/hoặc bưu chính.
Xem thêm: Đăng ký ngành nghề kinh doanh: Mức phạt khi không đăng ký?
Đối với hộ kinh doanh
Nơi nộp hồ sơ và thời hạn nộp
- Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã (xã/phường/đơn vị hành chính tương ứng) nơi hộ đặt địa điểm kinh doanh.
- Trong 10 ngày kể từ ngày có thay đổi, chủ hộ phải đăng ký.
- Nộp trực tiếp, bưu chính hoặc trực tuyến trên hệ thống đăng ký hộ kinh doanh.
Thành phần hồ sơ
- Giấy đề nghị đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh (chủ hộ ký).
- Nếu hộ do các thành viên hộ gia đình cùng thành lập: kèm văn bản ủy quyền cho một người làm chủ hộ; văn bản này phải công chứng/chứng thực.
Cách ghi ngành, nghề
- Hộ kinh doanh được tự do kinh doanh ngành, nghề không bị cấm; với ngành có điều kiện, chỉ được kinh doanh khi đủ điều kiện và duy trì trong suốt quá trình hoạt động.
- Khi đăng ký, chọn 01 ngành cấp 4 để ghi ngành chính; các ngành khác không bắt buộc ghi theo cấp 4.
- Có thể ghi chi tiết dưới cấp 4, miễn phù hợp với ngành đã chọn (cách thức tương tự doanh nghiệp).
Trình tự xử lý hồ sơ
Bước 1: Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã tiếp nhận và cấp giấy biên nhận.
Bước 2: Trong 03 ngày làm việc:
- Thẩm tra hồ sơ;
- Cập nhật thay đổi vào CSDL đăng ký hộ kinh doanh;
- Nếu hồ sơ chưa đạt: thông báo bằng văn bản để sửa đổi, bổ sung.
Bước 3: Khi có thay đổi ngành, nghề, cơ quan sẽ cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh mới.
Trên đây là phần giải đáp pháp lý của Phan Law Vietnam. Nếu còn băn khoăn hoặc cần sự hỗ trợ pháp lý khác Quý Khách hàng vui lòng liên hệ thông tin dưới đây để được giải đáp.
PHAN LAW VIETNAM
Hotline: 0794.80.8888
Email: info@phan.vn
Liên hệ Văn phòng Luật Sư
